BOERDERIJ KATENDRECHT

De vraag was: wie kan ons verder helpen? Wie weet waar onderstaande boerderij vóór 1900 gestaan heeft, hier op Katendrecht, op de plek van de huidige Maashaven? En wie heeft aanvullende of andere informatie die van belang kan zijn? Dit dan graag hier doorgeven!

Tussen Battenoord en  Nieuwe Tonge staat een boerderij die de naam 'Katendrecht' draagt! Volgens eerste overlevering heeft de boerderij in het 'oude' Katendrecht gestaan en is, toen de Maashaven gegraven zou worden, afgebroken (zoals toen zo vele huizen en boerderijen) en vervolgens ver van 'huis' weer opgebouwd. Maar zo eenvoudig ligt het allemaal niet ...

En ook al is deze unieke foto hierboven best groot opgenomen, een beetje inzoomen levert nog duidelijker de naam:

                 KATEN                                                                                                                              DRECHT
                  ANNO                                                                                                                                    1900

Op de foto staat de toenmalige eigenaar, Buijs, met zijn gezin, inclusief zijn dochter Jans. Op enige afstand - want zo hoorde dat toen - staat dienstbode Griet Breur. Maar beide paardenknechten moesten op eerbiediger afstand blijven staan.

Vast staat dat de boerderij - die toen nog vrij nieuw was - is afgebroken omdat er in Rotterdam een haven werd gegraven. Volgens de ene bron gebeurde dat afbreken en het weer opbouwen in 1900 (en dat klopt dan met het jaartal op de paal) en dan moet de oorsprong de Maashaven zijn geweest. Volgens de andere bron dateert de foto uit 1911 en duidt het jaartal op het jaar dat de boerderij oorspronkelijk werd gebouwd en dan moet de oorsprong de Waalhaven zijn geweest.

In een (helaas als kopie van een kopie niet zo duidelijk weergegeven) artikel uit 1988 in Het Eilanden-Nieuws van de hand van J.A.B. - waarschijnlijk Buijs, de zoon van de eerste eigenaar - wordt verhaald dat de eerste eigenaar destijds op Battenoord woonde. Land was er genoeg, maar geen boerderij. Toen bekend werd dat er in Rotterdam boerderijen afgebroken werden, ging hij met timmerman Hein Mosselman en metselaar Van Nuchteren naar Rotterdam. Daar werd een zo goed als nieuwe boerderij gekocht en daarmee was verder alles voor rekening en risico van de koper. De week daarop voer een groep mensen van Battenoord naar Rotterdam. Daar werd de boerderij afgebroken en naar Battenoord vervoerd. Daar op wagens naar de polder, waarna de boederij weer werd opgebouwd. Omdat men tijdens het afbreken in een pension op Katendrecht logeerde, werd de boerderij als herinnering Hoeve Katendrecht genoemd. Maar nergens is te achterhalen waar de oude boerderij oorspronkelijk gestaan heeft.

Vanwege de boerderij kon er ook getrouwd worden. Maar de echtgenote kon midden in de polder niet aarden, zodat de boerderij verkocht werd en Oude Tonge de nieuwe woonplaats werd.

Een bijzondere gebeurtenis vond tijdens de watersnood in 1953 plaats, aldus het artikel. Daar werd toen een baby geboren, waarbij de vader noodgedwongen als verloskundige moest fungeren. Het schijnt dat moeder en kind het nadien goed maakten.

Ook schijnt destijds in Nieuwe Tonge nog een straatje met huizen gebouwd te zijn met sloopmaterialen die uit Katendrecht afkomstig waren ... maar nadere informatie hebben wij nog niet te pakken kunnen krijgen. Eeder het tegendeel: niemand weet van zo'n straatje af.

Ondertussen is bij de Stichting Historisch Charlois een foto gespot van ene familie Barendregt in boerderij Katendrecht (CD/5140003) en met dank aan en onder vermelding van het copyright van genoemde stichting staat 'ie hier:

Wat opvalt is dat er toch nog behoorlijk wat verschillen zijn, zoals de plek van beide rookafvoeren, de afwerking van de daklijst, de vierkante annex ronde afwerking boven de kozijnen en overeenkomstig de kozijnen zelf. Wij gaan er dus vanuit dat hier sprake is van een totaal andere boerderij zijn (ook al is de totale vorm 'tussen de oogharen door' best wel gelijksoortig). En dát klopt weer met het verhaal dat de boerderij 'slechts' Katendrecht heet omdat werklui gedurende de afbraak van het origineel op Katendrecht in de kost zaten.

Op 15 november 2010 nam een kleinzoon van Jans Buijs contact met ons op. Primair uit verbazing omdat deze foto op internet staat. Maar ook, omdat hij bij zijn familie navraag zal doen. Maar het heeft niet tot nieuwe feiten geleid.

Aardig is ook de opname in de dissertatie Vernoemingsnamen: een onderzoek van de rol naar de vernoeming in de Nederlandse toponymie van Rob Rentenaar (26 juni 1984), waarin hij het over de 'Hoeve Katendrecht' in Battenoord heeft. En ook Jan Oudenaarden heeft de hoeve ontdekt, gelet op zijn hoofdstuk daarover in den hort op - over Rotterdam in den vreemde (1990). Maar in beide gevallen is slechts sprake van de vermelding en niet van aanvullende informatie.

[en weer terug naar boven]